5000 viên sỏi lúc nhúc trong túi mật người đàn ông tuổi 40, thủ phạm là '1 thiếu, 1 thừa' khi ăn uống

Theo bác sĩ tiêu hóa Qian Zhenghong tại Đài Loan (Trung Quốc), đau bụng sau khi ăn không phải lúc nào cũng xuất phát từ dạ dày. Đây có thể là dấu hiệu cảnh báo các bệnh lý khác, trong đó có sỏi mật. Vì vậy, người bệnh không nên chủ quan hay tự ý sử dụng thuốc khi chưa xác định được nguyên nhân.

Một trường hợp khiến bác sĩ Qian đặc biệt ấn tượng là bệnh nhân họ Lâm, ngoài 40 tuổi, có thể trạng thừa cân. Người đàn ông này cao chưa tới 1,7 m nhưng nặng hơn 80 kg, thường xuyên gặp tình trạng đau bụng sau khi ăn.

Ban đầu, ông Lâm cho rằng mình bị đau dạ dày hoặc khó tiêu. Cơn đau thường xuất hiện ngay sau bữa ăn, đặc biệt nghiêm trọng hơn khi ăn quá no. Những lúc như vậy, ông chỉ cần nằm nghỉ thì cảm giác đau có thể dịu xuống phần nào.

Tuy nhiên, theo thời gian, tình trạng ngày càng nghiêm trọng. Ông phải sử dụng nhiều loại thuốc tiêu hóa và thuốc giảm đau nhưng hiệu quả không đáng kể. Đặc biệt, khoảng 3 tuần trước khi đến khám, cơn đau bắt đầu lan ra phía sau lưng, khiến ông không thể tiếp tục chịu đựng.

Đáng chú ý, bệnh nhân còn nhận thấy màu sắc phân ngày càng nhạt. Đây là một trong những dấu hiệu khiến bác sĩ Qian nghi ngờ vấn đề nằm ở túi mật hoặc đường mật thay vì dạ dày.

Không ngờ túi mật chứa gần 5.000 viên sỏi

Sau khi thăm khám sơ bộ, bác sĩ Qian đề nghị bệnh nhân thực hiện siêu âm và chụp cắt lớp để kiểm tra túi mật. Tuy nhiên, ông Lâm ban đầu nhất quyết từ chối vì cho rằng mình mắc bệnh dạ dày, không muốn tốn tiền cho những xét nghiệm không cần thiết.

Bác sĩ giải thích rằng đau do sỏi mật thường xuất hiện ở vùng bụng trên bên phải, đặc biệt sau những bữa ăn lớn. Cơn đau đôi khi lan ra lưng hoặc vai, dễ khiến người bệnh nhầm lẫn với các vấn đề tiêu hóa thông thường.

Nếu sỏi mật di chuyển và gây tắc nghẽn đường mật, người bệnh còn có thể xuất hiện nước tiểu sẫm màu, phân nhạt màu, vàng da, vàng mắt, buồn nôn hoặc nôn. Trong trường hợp nghiêm trọng, tình trạng này có thể đi kèm sốt và ớn lạnh.

Cuối cùng, nhờ sự thuyết phục của bác sĩ và người thân, ông Lâm mới đồng ý thực hiện các xét nghiệm cần thiết.

Kết quả siêu âm khiến tất cả bất ngờ: Túi mật của bệnh nhân chứa đầy sỏi, đồng thời có dấu hiệu viêm nhiễm. Với tình trạng nghiêm trọng như vậy, việc điều trị bằng thuốc tán sỏi không còn phù hợp, bệnh nhân buộc phải phẫu thuật.

Trong quá trình phẫu thuật, các bác sĩ lấy ra gần 5.000 viên sỏi từ túi mật của người đàn ông. Con số khổng lồ này khiến cả ê-kíp y tế lẫn người nhà bệnh nhân không khỏi kinh ngạc.

Hai thói quen ăn uống khiến sỏi mật tích tụ suốt nhiều năm

Sau khi tỉnh táo và tận mắt chứng kiến số sỏi được lấy ra khỏi cơ thể, ông Lâm vô cùng bàng hoàng. Điều khiến bệnh nhân càng tiếc nuối hơn là nguyên nhân có liên quan đến những thói quen ăn uống đã duy trì trong thời gian dài.

Theo bác sĩ Qian Zhenghong, trường hợp này có thể được tóm gọn bằng hai chữ: “1 thiếu, 1 thừa”.

Cụ thể, bệnh nhân thường xuyên bỏ bữa sáng nhưng lại ăn quá nhiều thực phẩm chiên rán, chứa nhiều dầu mỡ trong những bữa còn lại.

Bác sĩ Qian giải thích, sỏi mật thường được chia thành sỏi cholesterol và sỏi sắc tố. Trong trường hợp của ông Lâm, các viên sỏi được xác định thuộc nhóm sỏi cholesterol, có liên quan đến chế độ ăn uống thiếu lành mạnh.

Việc tiêu thụ quá nhiều chất béo, đặc biệt là thực phẩm chiên rán, có thể làm tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa lipid. Khi lượng cholesterol trong dịch mật quá cao, các tinh thể cholesterol có thể hình thành, kết tụ và phát triển thành sỏi.

Bên cạnh đó, chế độ ăn nhiều dầu mỡ còn góp phần gây tăng cân, béo phì. Những người thừa cân thường có nguy cơ rối loạn lipid máu, kháng insulin và tăng tiết cholesterol vào mật, từ đó làm tăng nguy cơ hình thành sỏi mật.

Thói quen bỏ bữa sáng cũng là vấn đề đáng lưu ý. Khi không ăn trong thời gian dài, túi mật ít được kích thích co bóp để giải phóng dịch mật. Mật lưu lại lâu hơn trong túi mật có thể tạo điều kiện cho cholesterol kết tinh, đặc biệt khi đi kèm các yếu tố nguy cơ khác.

Tuy nhiên, bác sĩ nhấn mạnh rằng sỏi mật không chỉ xuất phát từ một thói quen đơn lẻ. Đây là bệnh lý chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố, bao gồm chế độ ăn, cân nặng, chuyển hóa và cơ địa.

Đừng xem sỏi mật là bệnh vặt, có thể dẫn đến biến chứng nguy hiểm

Theo bác sĩ Qian, không ít người hiện nay có thói quen ăn uống tương tự ông Lâm nhưng lại không nhận thức được những nguy cơ tiềm ẩn. Việc bỏ bữa, ăn uống thất thường, tiêu thụ nhiều thực phẩm giàu chất béo và ít vận động không chỉ ảnh hưởng đến túi mật mà còn làm tăng nguy cơ mắc nhiều bệnh lý khác.

Sỏi mật nếu không được phát hiện và xử lý phù hợp có thể gây viêm túi mật, tắc nghẽn đường mật, viêm đường mật hoặc viêm tụy cấp. Một số biến chứng có thể diễn tiến nghiêm trọng, đe dọa tính mạng nếu không được điều trị kịp thời.

Ngoài ra, các yếu tố như ăn nhiều đồ ngọt, tiêu thụ quá mức thịt đỏ, ít vận động và giảm cân quá nhanh cũng có thể làm tăng nguy cơ hình thành sỏi mật.

Để giảm nguy cơ, bác sĩ khuyến cáo mọi người nên duy trì chế độ ăn cân bằng, tăng cường rau xanh, trái cây và thực phẩm giàu chất xơ. Đồng thời, cần hạn chế đồ chiên rán, thực phẩm quá nhiều chất béo, duy trì cân nặng hợp lý và vận động thường xuyên.

Đặc biệt, không nên bỏ bữa kéo dài hoặc giảm cân quá nhanh. Khi xuất hiện tình trạng đau bụng tái diễn sau ăn, nhất là đau vùng bụng trên bên phải, đau lan ra lưng, kèm sốt, vàng da hoặc thay đổi màu sắc nước tiểu và phân, người bệnh cần sớm đến cơ sở y tế để kiểm tra.

Trường hợp của ông Lâm là lời cảnh báo rằng những cơn đau tưởng chừng quen thuộc đôi khi lại xuất phát từ một bệnh lý nghiêm trọng hơn nhiều. Việc thăm khám đúng lúc có thể giúp phát hiện bệnh sớm, tránh những biến chứng nguy hiểm.

Tiết Anh

Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 10/11/2026 | 14:50)