Cậu bé 13 tuổi chẩn đoán mắc ung thư tụy, bác sĩ hỏi cha mẹ: 'Sao có thể cho con ăn những thứ này?'

Đến khi lòng trắng mắt và da chuyển vàng, nước tiểu sẫm màu, cơ thể gầy đi nhanh chóng, thậm chí những món ăn vốn yêu thích cũng không còn muốn ăn, cha mẹ mới vội vàng đưa con đến bệnh viện.

Kết quả kiểm tra khiến cả gia đình bàng hoàng. Qua chụp CT, bác sĩ phát hiện một khối bất thường ở vùng đầu tụy. Kết quả sinh thiết sau đó xác định đây là ung thư tuyến tụy giai đoạn tiến triển, khối u đã xâm lấn các cơ quan lân cận và khiến cơ hội điều trị bằng phẫu thuật triệt căn bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Điều khiến gia đình bất ngờ hơn cả là khi bác sĩ tìm hiểu kỹ chế độ ăn uống hằng ngày của cậu bé.

Khi đồ ăn nhanh trở thành món chính trong ngày

Theo lời kể của gia đình, hai vợ chồng đều bận rộn nên từ nhỏ đã khá chiều con trong chuyện ăn uống. Vì con thích nước ngọt, đồ ăn nhanh và các món chế biến sẵn, cha mẹ thường đáp ứng mà không nghĩ đây có thể trở thành vấn đề nếu duy trì trong thời gian dài.

Cậu bé gần như không có thói quen uống nước lọc. Khi khát, em thường sử dụng Coca hoặc các loại nước uống đóng chai, có ngày dùng tới vài chai.

Bữa chính cũng không được đảm bảo. Cơm ăn rất ít nhưng các món như gà rán, xúc xích, thịt chế biến sẵn lại trở thành lựa chọn quen thuộc. Sau giờ học, thay vì ăn một bữa tối đầy đủ, em thường mua đồ ăn nhanh tại khu vực cổng trường.

Buổi sáng, do cha mẹ không có nhiều thời gian chuẩn bị đồ ăn, hamburger và nước ngọt cũng thường xuyên xuất hiện trong bữa sáng.

Thoạt nhìn, mỗi lựa chọn riêng lẻ có vẻ không quá nghiêm trọng. Tuy nhiên, vấn đề nằm ở việc những thực phẩm này được sử dụng thường xuyên và thay thế cho các bữa ăn cân bằng.

Các chuyên gia dinh dưỡng từ lâu đã khuyến cáo trẻ em cần hạn chế đồ uống nhiều đường, thực phẩm chiên rán và thực phẩm chế biến sẵn, đồng thời duy trì chế độ ăn đa dạng với rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và nguồn đạm phù hợp.

Vì sao những dấu hiệu ban đầu dễ bị bỏ qua?

Tuyến tụy nằm sâu trong ổ bụng và đảm nhiệm nhiều chức năng quan trọng, trong đó có sản xuất enzyme tiêu hóa và hormone insulin.

Các bệnh lý liên quan đến tuyến tụy có thể biểu hiện bằng những triệu chứng khá chung như đau bụng, đầy bụng, rối loạn tiêu hóa, chán ăn hoặc sụt cân. Vì vậy, nhiều gia đình dễ nhầm với đau dạ dày hoặc rối loạn đường ruột và tự điều trị tại nhà.

Trong trường hợp của cậu bé, tình trạng kéo dài nhiều tháng nhưng chỉ được chú ý nghiêm túc khi xuất hiện vàng da, nước tiểu sẫm màu và sút cân rõ rệt.

Đây cũng là lý do các bác sĩ khuyến cáo phụ huynh không nên chủ quan khi trẻ có những triệu chứng tiêu hóa kéo dài, đặc biệt khi đi kèm sụt cân, chán ăn, vàng da hoặc thay đổi bất thường về thể trạng.

Đừng nhầm “chiều con” với đáp ứng mọi sở thích ăn uống

Câu chuyện của cậu bé cũng đặt ra vấn đề quen thuộc trong nhiều gia đình hiện nay.

Cha mẹ bận rộn, không có nhiều thời gian nấu ăn nên lựa chọn đồ ăn nhanh vì sự tiện lợi. Trẻ thích nước ngọt, bánh kẹo hay đồ chiên rán nên người lớn thường dùng chúng như một cách để dỗ dành hoặc thưởng cho con.

Tuy nhiên, nếu những món ăn này xuất hiện với tần suất quá dày đặc, chúng có thể khiến khẩu phần của trẻ mất cân đối, đồng thời làm tăng lượng đường, chất béo và năng lượng nạp vào cơ thể.

Đặc biệt, nước ngọt có đường không nên được sử dụng thay cho nước lọc. Đồ ăn nhanh, xúc xích, thịt chế biến sẵn hay mì ăn liền cũng không nên trở thành lựa chọn chính trong các bữa ăn hằng ngày.

Điều đáng lưu ý là không thể kết luận một loại thực phẩm đơn lẻ gây ung thư tuyến tụy ở trẻ. Ung thư tụy ở trẻ em vốn rất hiếm và nguyên nhân thường phức tạp, có thể liên quan đến nhiều yếu tố khác nhau. Vì vậy, không nên quy toàn bộ ca bệnh này cho riêng việc ăn gà rán hay uống nước ngọt.

Tuy nhiên, một chế độ ăn thiếu cân bằng kéo dài có thể góp phần làm tăng nguy cơ béo phì, rối loạn chuyển hóa và nhiều bệnh mạn tính khác ở trẻ.

4 thói quen cha mẹ nên hình thành cho con từ sớm

Ưu tiên nước lọc: Trẻ nên được hình thành thói quen uống nước lọc thay vì sử dụng nước ngọt hoặc nước uống có đường để giải khát hằng ngày.

Hạn chế đồ chiên rán và thực phẩm chế biến sẵn: Gà rán, xúc xích, thịt hộp, mì ăn liền… có thể xuất hiện trong khẩu phần nhưng nên được xem là món ăn thỉnh thoảng, không phải thực phẩm chính mỗi ngày.

Chuẩn bị đồ ăn nhẹ lành mạnh: Trái cây tươi, sữa chua không đường, các loại hạt phù hợp với độ tuổi hoặc những món ăn ít chế biến có thể là lựa chọn thay thế cho bánh kẹo, bim bim.

Khuyến khích trẻ vận động: Hoạt động thể chất đều đặn giúp trẻ duy trì cân nặng khỏe mạnh, hỗ trợ chuyển hóa và xây dựng thói quen sống tích cực.

Thói quen ăn uống của trẻ thường được hình thành từ chính môi trường gia đình. Vì vậy, thay vì chỉ đáp ứng món con thích, cha mẹ cần giúp trẻ hiểu thế nào là một bữa ăn cân bằng và tạo cho con lựa chọn lành mạnh ngay từ nhỏ.

Quan trọng hơn, khi trẻ đau bụng, rối loạn tiêu hóa hoặc có bất kỳ triệu chứng bất thường nào kéo dài, phụ huynh không nên tự mua thuốc điều trị trong thời gian dài mà cần đưa trẻ đi khám để tìm nguyên nhân.

Tiết Anh

Theo Tạp chí Sở hữu trí tuệ & Sáng tạo (Đăng: 13/08/2026 | 11:30)