Nhân viên an ninh Aeon Mall Long Biên có vượt quyền khi khám xét đồ của khách?

Lời xin lỗi từ phía Aeon Mall và sự vào cuộc của chính quyền

Sáng ngày 9/6, đại diện ban quản lý Aeon Mall Long Biên đã chính thức gửi lời xin lỗi đến chị N. cùng gia đình vì những trải nghiệm chưa tốt, đặc biệt là các phản ánh liên quan đến thái độ và tác phong làm việc của nhân viên bảo vệ. Doanh nghiệp này cho biết đang khẩn trương rà soát lại toàn bộ quy trình nội bộ, đồng thời phối hợp chặt chẽ với cơ quan chức năng để xác minh, làm rõ vụ việc.

Cùng thời điểm, lãnh đạo UBND phường Long Biên thông tin các đơn vị chức năng của phường đã vào cuộc kiểm tra. Chính quyền địa phương khẳng định sẽ xử lý nghiêm theo đúng quy định của pháp luật nếu phát hiện có hành vi vi phạm từ phía các cá nhân liên quan.

Trước đó, vào tối ngày 7/6, khi chị N. cùng hai con nhỏ chuẩn bị rời trung tâm thương mại thì bị hai nam thanh niên không mặc đồng phục, không đeo thẻ chặn lại và quy chụp chị “ăn cắp đồ”. Dù chị N. đã xuất trình hóa đơn mua hàng, nhóm người này vẫn yêu cầu ba mẹ con về trụ sở công an phường khiến các cháu nhỏ hoảng sợ, khóc lớn. Chỉ đến khi chị N. hô hoán nhờ người xung quanh giúp đỡ, một người mới xuất trình thẻ an ninh của trung tâm thương mại. Kết quả kiểm tra sau đó cho thấy toàn bộ hàng hóa của chị N. đều có hóa đơn thanh toán hợp lệ. Do sự việc ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự và tâm lý con trẻ, chị N. đã đề nghị kiểm tra camera, làm rõ vụ việc và có lời xin lỗi thỏa đáng.

Khu vực xảy ra vụ việc. Ảnh: Cắt từ clip

Dấu hiệu vượt quá quyền hạn dưới góc nhìn pháp lý

Nhận định về vụ việc, Luật sư Diệp Năng Bình (Trưởng Văn phòng Luật sư Tinh Thông Luật) khẳng định, cách ứng xử của lực lượng an ninh Aeon Mall Long Biên có dấu hiệu vượt quá giới hạn quyền hạn mà pháp luật cho phép, tiềm ẩn nguy cơ xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng.

Đầu tiên, nhân viên bảo vệ hay an ninh tại các trung tâm thương mại không phải là cơ quan tiến hành tố tụng, không thuộc lực lượng công an nhân dân. Do đó, họ hoàn toàn không có quyền tự ý kết luận một cá nhân thực hiện hành vi trộm cắp khi chưa có căn cứ xác thực từ cơ quan chức năng.

Thứ hai, Hiến pháp năm 2013 và Điều 34 Bộ luật Dân sự năm 2015 đã quy định rất rõ danh dự, nhân phẩm, uy tín của cá nhân là bất khả xâm phạm và được pháp luật bảo vệ. Việc nhân viên an ninh khẳng định chắc chắn khách hàng ăn cắp trước khi tiến hành kiểm tra thực tế – mà sau đó kết quả xác minh là họ không hề vi phạm – có thể bị xem là hành vi xâm phạm nghiêm trọng đến danh dự và uy tín của công dân.

Thứ ba, theo quy định tại các Điều 584 và 592 Bộ luật Dân sự năm 2015, người nào có hành vi xâm phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác mà gây ra thiệt hại thì phải có trách nhiệm bồi thường thiệt hại và bù đắp tổn thất về tinh thần cho nạn nhân.

Luật sư Diệp Năng Bình cũng khẳng định thêm, phía doanh nghiệp hoàn toàn có quyền bảo vệ tài sản và áp dụng các biện pháp kiểm tra khi có dấu hiệu nghi ngờ. Tuy nhiên, mọi hoạt động kiểm tra phải được thực hiện một cách khách quan, thận trọng, tôn trọng quyền con người và tuyệt đối không được biến sự nghi ngờ thành kết tội.

Nếu kết quả xác minh cuối cùng của cơ quan chức năng cho thấy không có hành vi trộm cắp xảy ra, khách hàng hoàn toàn có quyền yêu cầu đơn vị quản lý trung tâm thương mại cũng như các cá nhân liên quan phải công khai xin lỗi, cải chính thông tin công khai và yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu chứng minh được hậu quả thực tế phát sinh. Trong môi trường kinh doanh hiện đại, việc chống thất thoát hàng hóa là cần thiết, nhưng không thể đánh đổi bằng danh dự, nhân phẩm và các quyền dân sự cơ bản của người tiêu dùng.